ความเป็นมา: การผ่าตัดแบบแผลเล็ก (MIS) โดยเฉพาะอย่างยิ่งการผ่าตัด Laparoscopic Cholecystectomy เป็นที่นิยมมากขึ้น การจัดการความปวดหลังผ่าตัดที่มีประสิทธิภาพเป็นสิ่งสำคัญสำหรับการฟื้นตัวที่รวดเร็ว การศึกษานี้เปรียบเทียบประสิทธิภาพของการทำ Ultrasound-guided Transversus Abdominis Plane (TAP) block เทียบกับการใช้ยาแก้ปวดกลุ่ม Opioid เพียงอย่างเดียวในการควบคุมความปวดหลังผ่าตัดในการผ่าตัด Laparoscopic Cholecystectomy

วิธีการศึกษา: การศึกษาแบบ Prospective Randomize Control Trails Study ดำเนินการในผู้ป่วย 62 ราย ที่เข้ารับการผ่าตัด Laparoscopic Cholecystectomy แบบนัดหมาย ผู้ป่วยที่เข้าเกณฑ์และสมัครใจยินยอมเข้าร่วมโครงการวิจัยจะถูกสุ่ม (Randomization) แบ่งเป็น 2 กลุ่ม ได้แก่ กลุ่มทดลอง (TAP) และกลุ่มควบคุม (NON-TAP) ด้วยวิธีการสุ่มตัวอย่างโดยใช้โปรแกรมคอมพิวเตอร์แบบ Block Randomization (Block of 4 random sampling allocation) กลุ่ม TAP จะได้รับการทำ Ultrasound-guided bilateral transversus abdominis plane block ข้างละ 2 ตำแหน่ง คือ Subcostal และ Lateral TAP block ด้วยยา 0.5% Bupivacaine 20 ml + 2% xylocaine with adrenaline (1:200,000) 20 ml + dexamethasone 4 mg (1 ml) + NSS 19 ml โดยแบ่งยาฉีดทั้ง 4 ตำแหน่ง ตำแหน่งละ 15 ml ส่วนกลุ่มควบคุม (NON-TAP) จะไม่ได้รับการทำ TAP block

ผลการศึกษา: กลุ่ม TAP มีปริมาณการใช้ยา Total Morphine Consumption ที่ต่ำกว่าอย่างมีนัยสำคัญ (9.3 ± 2.7 mg) เมื่อเทียบกับกลุ่ม NON-TAP (14.1 ± 3.6 มก.; p-value < 0.01) ปริมาณ Intraoperative Morphine Consumption และ Post-operative Morphine Consumption ก็ลดลงอย่างมีนัยสำคัญในกลุ่ม TAP (p-value< 0.01) คะแนนความปวดขณะพักและขณะเคลื่อนไหวในห้องพักฟื้น (PACU) ต่ำกว่าอย่างมีนัยสำคัญในกลุ่ม TAP (p-value< 0.001) ไม่พบความแตกต่างอย่างมีนัยสำคัญในอุบัติการณ์ของอาการคลื่นไส้อาเจียนหลังผ่าตัด

สรุป: การทำ Ultrasound-guided bilateral transversus abdominis plane block ข้างละ 2 ตำแหน่ง บริเวณ Subcostal และ Lateral TAP block มีประสิทธิภาพในการลดความปวดหลังผ่าตัดและลดปริมาณการใช้ยาแก้ปวดกลุ่ม Opioid ในผู้ป่วยที่เข้ารับการผ่าตัด Laparoscopic cholecystectomy